دلالت های جمعیت شناختی نظریه فمینیستی
نوع مقاله:
پژوهشی
نویسندگان:
اسماعیل چراغی کوتیانی
/ دانشجوي دکتري جامعهشناسي فرهنگي مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني / cheraghi@iki.ac.ir
/ دانشجوي دکتري جامعهشناسي فرهنگي مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني / cheraghi@iki.ac.irچکیده:
فرایند نوسازی با دگرگونی های ژرفی در عرصه های گوناگون زندگی فردی و اجتماعی انسان ها همراه بوده و خانواده را به عنوان ساحتی مهم حوزه زندگی بشر، دچار دگرگونی نموده است. یکی از پیامدهای این تغییرات، تحولاتی جمعیتی بود که جوامع بشری را با چالشی جدی مواجه ساخت. نوسازی در نیم قرن اخیر، از طریق عوامل گوناگون بر کاهش باروری جوامع انسانی تأثیر گذاشته است. یکی از این عوامل، اشاعه اندیشه های فمینیستی است. این نوشتار، با روش اسنادی و کتابخانه ای، به واکاوی دلالت های جمعیت شناختی نظریه فمینیستی می پردازد. یافته ها حاکی از این است که نظریه فمینیستی، با اشاعه اندیشه هایی چون فردگرایی، نگرش منفی به ازدواج، تولید مثل و نقش مادری و تجویز سقط جنین و آزادی های کامل جنسی، و تحقیر کارخانگی و تشویق زنان به کسب تحصیلات عالیه و اشتغال خارج از خانه و نیز تشویق زنان به بازتعریف هویت زنانه، بر تحولات جمعیتی و کاهش باروری تأثیر گذاشته است. به نظر می رسد، دلالت های فمینیستی، موجب مسائل نوینی برای جوامع شده و به دلیل ناسازگاری با آموزه های دینی و الگوی اسلامی – ایرانی خانواده، نمی تواند مورد پذیرش قرار گیرند.
کلمات کلیدی:
Article data in English (انگلیسی)
Title:
The Demographical Implications of Feminist Theory
Abstract:
The renovation process along with the deep changes in the different areas of mans' individual and social life have caused changes to the family which plays a main role in human life. The social development is among the consequences of these changes which caused human society to encounter a serious challenge. In the second half of recent century, renovation has affected human societies through various factors and cause decrease in child-bearing. One of these factors is fostering the culture of feminism. Using a library-based and document-based method, this paper deals with the demographic arguments of feminism. The findings show that the feminist thought has affected the social development and reduced the level of child-bearing by spreading such ideas, like individualism, negative attitude towards marriage, towards child-bearing and towards the role of the mother, and legalizing abortion and complete sexual freedom, belittling house-work and encouraging women to get higher education and work outside and also encouraging them to redefine women’s identity. It seems that the arguments of feminism have caused new problems for societies and they are rejected because of inconformity with religious teachings and Islamic-Iranian family pattern.
References:
References:
- آبوت، پاملا و والاس كلر، 1376، درآمدي بر جامعهشناسي نگرشهاي فمينيستي، ترجمة مريم خراساني و حميد احمدي، تهران، دنياي مادر.
- آزاد ارمکي، تقي و همكاران، 1379، «بررسي تحولات اجتماعي و فرهنگي در طول سه نسل خانواده تهراني»، نامه علوم اجتماعي، ش 1، ص 3-29.
- اچ. بورک، رابرت، 1378، در سراسيبي به سوي گومورا: ليبراليسم مدرن و افول آمريکا، ترجمة الهه هاشمي حائري، تهران، حکمت.
- احمدي، وکيل و همكاران، 1391، «بررسي نقش گذار جمعيتي در تغييرات جامعهشناختي خانواده»، مطالعات اجتماعي- روانشناختي زنان، سال دهم، ش 1، ص 81-102.
- برناردز، جان، 1384، درآمدي بر مطالعات خانواده، ترجمة حسين قاضيان، تهران، ني.
- بستان، حسين، 1382، «كاركردهاي خانواده از منظر اسلام و فمينيسم»، حوزه و دانشگاه، ص 35، ص 4ـ34.
- بيات، عبدالرسول، 1381، فرهنگ واژهها؛ درآمدي بر مکاتب و انديشههاي معاصر، چ دوم، قم، مؤسسة انديشه و فرهنگ ديني.
- بيرو، آلن، 1370، فرهنگ علوم اجتماعي، ترجمة باقر ساروخاني، تهران، کيهان.
- پاسنو، دايان، 1390، «فمينيسم و مذهب»، در: فمينيسم در آمريکا تا سال 2003، ترجمة زينب فرهمند و پروين قائمي، تهران، نشر معارف.
- حرعاملي، محمدبن حسن، بيتا، وسائل الشيعه الي تحصيل مسائل الشريعه، تحقيق و تصحيح عبدالرحيم رباني شيرازي (20 جلدي)، بيروت، دار احيا التراث العربي.
- حسيني، سيدابراهيم، 1379، «فمينيزم عليه زنان»، كتاب نقد، ش 17، ص 150ـ175.
- حلم سرشت، پريوش و اسماعيل دلپيشه، 1379، جمعيت و تنظيم خانواده، تهران، مهر.
- دوبووار، سيمون، 1380، جنس دوم، ترجمة قاسم صنعوي، تهران، توس.
- ديويدسن، نيکلاس، 1377، «نقائص نظريه فمينيسم» در: نگاهي به فمينيسم، قم، معاونت امور اساتيد دروس معارف اسلامي.
- ريتزر، جورج، 1380، نظريه جامعهشناسي در دوران معاصر، ترجمة محسن ثلاثي، تهران، علمي.
- ريك، ويلفورد، 1375، «فمينيسم»، در: يان مکنزي، مقدمهاي بر ايدئولوژيهاي سياسي، ترجمة م. قائد، تهران، نشر مرکز.
- سيد ربيع، فريد، 1379، بررسي عوامل اجتماعي مؤثر بر تحول خانواده گسترده به هستهاي در تاريخ معاصر ايران با تأکيد بر نواحي شهري، پاياننامه کارشناسي ارشد جامعهشناسي، تهران، دانشگاه تهران.
- سيوطي، جلالالدين عبدالرحمن، 1404ق، الدر المنثور، قم، كتابخانه آيتالله مرعشي نجفي.
- شليت، وندي، 1383، «بازگشت به حيا»، در: فمينيسم در آمريکا تا سال 2003، ترجمة سمانه مدني، تهران، معارف.
- صدوق، ابيجعفر محمدبن علي، 1386ق، علل الشرايع، النجف، المکتبه الحيدريه.
- عباسي شوازي، محمدجلال و فاطمه ترابي، 1385، «سطح، روند و الگوي ازدواج خويشاوندي در ايران»، نامه انجمن جمعيتشناسي ايران، ش 2، ص 61-88.
- فاکس، اليزابت، 1381، «زنان و آينده خانواده: آزادي رفتار جنسي و تأثير آن بر خانواده»، ترجمة اصغر افتخاري و محمد تراهي، کتاب زنان، ش 17.
- فريدمن، جين، 1381، فمينيسم، ترجمة فيروزه مهاجر، تهران، آشيان.
- کاستلز، مانوئل، 1380، عصر اطلاعات: اقتصاد، جامعه و فرهنگ، ترجمة حسن چاووشيان، تهران، طرح نو.
- گراگليا، كارولين، 1385، فمينيسم در آمريكا تا سال 2003، ترجمة و تدوين معصومه محمدي، قم، معارف.
- گرنت، توني، 1381، زن بودن، ترجمة فروزان گنجيزاده، تهران، ورجاوند.
- لنسکي، گرهارد و جين لنسکي، 1374، سير جوامع بشري، ترجمة ناصر موفقيان، تهران، شرکت انتشارات علمي و فرهنگي.
- مؤسسه فرهنگي طه، 1377، نگاهي به فمينيسم، قم، معاونت امور اساتيد و دروس معارف اسلامي.
- مجلسي، محمدباقر، 1403ق، بحارالانوار، بيروت، موسسه الوفاء.
- محمدپور، احمد و همکاران، 1388، «سنت، نوسازي، خانواده: مطالعه تداوم تغييرات خانواده در اجتماعهاي ايلي با استفاده از رهيافت روش تحقيق ترکيبي»، پژوهش زنان، دوره هفتم، ش 4، ص 71-93.
- مشيرزاده، حميرا، 1385، از جنبش تا نظريه اجتماعى: تاريخ دو قرن فمينيسم، تهران، شيرازه.
- موسوي، معصومه، 1378، «تاريخچه مختصر تكوين نظريههاي فمينيستي»، بولتن مرجع (4): گزيده مقالات و متون درباره فمينيسم، تهيهكننده مديريت مطالعات اسلامي و مركز مطالعات فرهنگي بينالمللي، تهران، الهدي.
- ميشل، اندره، 1354، جامعهشناسي خانواده و ازدواج، ترجمة فرنگيس اردلان، بيجا، بينا.
- وود و شرمن، 1369، ديدگاههاي نوين جامعهشناسي، ترجمة مصطفي ازکيا، تهران، کيهان.
- هام، مگي، 1382، فرهنگ نظريههاي فمينيستي، ترجمة نوشين احمدي خراساني و ديگران، تهران، توسعه.
- Abbasi – Shavazi, M.J, 2002, Recent Changes And The Future Of Fertility In Iran, Paper Presented At The Expert Group Meeting On Countinuing Fertility Transition, Population Division Of The United Nations March 13-18, New York.
- Abbasi-shavazi,m.j, & p. mcdonald, 2007, "family change in iran: religion,revolution and the state" in r.jayakody, a. thoraton, and w. axinn(eds), international family change: ideational perspectives.new york: taylor and francis group ,p. 177-198.
- Cochrance, Susan, 1979, Fertality And Education: What Do We Really Know?, World Bank Staff,Occasional Paper 26,Washington. D.C, World Bank.
- Covey, M, 2007, Work and Families, Michigan Family Review, v. l, n. 12, p. 1-6.
- Erfani, A, & Beaujot, R, 2006, Familial Orientations and the Rationales for Childbearing Behavior, Canadian Studies in Population, v. 33, .N.1, p. 49-67.
- Hoodfar, h & Asadpour, S, 2000, "The politics of population policy in Islamic republic of iran", studies in family planning, v. 31(1), p. 19-34.
- Ladier-fouladi, M, 1997, "The fertility transition in iran", population:an English selection, v. 9, p. 191-214.
- Winckler, E, A, 2002, “Chinese reproductive policy at the turn of the millennium: Dynamic stability”, Population and Development Review, v. 28, p. 379–418.
شیوه ارجاع به این مقاله:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
چراغی کوتیانی، اسماعیل. (1395) دلالت های جمعیت شناختی نظریه فمینیستی. فصلنامه معرفت فرهنگی اجتماعی، 7(3)، 139-164
اسماعیل چراغی کوتیانی."دلالت های جمعیت شناختی نظریه فمینیستی". فصلنامه معرفت فرهنگی اجتماعی، 7، 3، 1395، 139-164
چراغی کوتیانی، اسماعیل.(1395) 'دلالت های جمعیت شناختی نظریه فمینیستی'، فصلنامه معرفت فرهنگی اجتماعی، 7(3), pp. 139-164
