Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, Volume 17, Issue 3, No 67, Year 2026 , Pages -

    تبیین نسبت مبانی انسان‌شناختی با الگوی پیشرفت فرهنگ‌محور و اقتضائات دانشی آن از دیدگاه آیت‌الله مصباح یزدی

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    Omid Eyzanlou / دکتری اقتصاد- موسسه امام خمینی(ره) / omidezanlo@gmail.com
    ✍️ Amanollah Fasihi / دکتری جامعه شناسی دانشگاه تهران / fasihi2219@gmail.com
    doi 10.22034/marefatefarhangi.2026.5003029
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :تبیین نسبت مبانی انسان‌شناختی با الگوی پیشرفت فرهنگ‌محور و اقتضائات دانشی آن از دیدگاه آیت‌الله مصباح یزدی
    Abstract: 
    پیشرفت، نیازمند مبانی نظری است و از نظر متفکران مسلمان، این مبانی عمیقاً به انسان‌شناسی وابسته‌اند. در این میان اندیشه آیت‌الله مصباح یزدی به دلیل رویکرد خاص ایشان در اصالت فرد و تعریف تکامل به‌مثابه امری معنوی، اهمیتی ویژه دارد. این پژوهش با روش تحلیل مفهومی و استنتاجی بررسی می‌کند که چگونه انسان‌شناسی ایشان به تقدم پیشرفت فرهنگی می‌انجامد و چه الزاماتی برای بازنگری الگو و دانش رایج توسعه ایجاد می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد در این دیدگاه، پیشرفت حقیقی، تکامل معنوی فرد (قرب الهی) است و پیشرفت اجتماعی صرفاً برآیند آماری آن است. توسعه اقتصادی و فناوری نیز تنها ابزار و شرط مُقَدّمی برای آن غایت محسوب می‌شود. مقاله استدلال می‌کند که این مبانی، نه تنها الگوهای توسعه رایج را به چالش می‌کشد، بلکه علوم انسانی رایج به‌مثابه دانش پشتیبان این الگوها را نیز به دلیل تعارض بنیادین در موضوع، مقصد و مکانیسم، ذاتاً ناکارآمد می‌داند. در نتیجه، انسان‌سازی که محصول مستقیم فرهنگ است، راهبرد اصلی پیشرفت بوده و این امر، بازنگری معرفت‌شناختی در دانش پیشرفت‌شناخت را الزامی می‌سازد.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Eyzanlou, Omid, Fasihi, Amanollah. (2026) تبیین نسبت مبانی انسان‌شناختی با الگوی پیشرفت فرهنگ‌محور و اقتضائات دانشی آن از دیدگاه آیت‌الله مصباح یزدی. Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 17(3), - https://doi.org/10.22034/marefatefarhangi.2026.5003029.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Omid Eyzanlou; Amanollah Fasihi."تبیین نسبت مبانی انسان‌شناختی با الگوی پیشرفت فرهنگ‌محور و اقتضائات دانشی آن از دیدگاه آیت‌الله مصباح یزدی". Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 17, 3, 2026, -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Eyzanlou, O, Fasihi, A.(2026) 'تبیین نسبت مبانی انسان‌شناختی با الگوی پیشرفت فرهنگ‌محور و اقتضائات دانشی آن از دیدگاه آیت‌الله مصباح یزدی', Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 17(3), pp. -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Eyzanlou, O, Fasihi, A. تبیین نسبت مبانی انسان‌شناختی با الگوی پیشرفت فرهنگ‌محور و اقتضائات دانشی آن از دیدگاه آیت‌الله مصباح یزدی. Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 2026; 17(3): -