A Critique of the Cognitive and Existential Contexts of Durkheim's Theory of Functionalism
Article Type:
Research
Writers:
Abstract:
One of the classic theories in the field of sociology is functionalism. The methodological framework of this theory was established by Emil Durkheim and it developed in France and spread to Europe and America. This paper does not seek to analyze the nature of Durkheim's functionalism; rather, it is a kind of analysis meta-theoretical subjects which investigate the epistemological and ontological principles of scientific by adopting following fundamental methodology. The ontological, anthropological and epistemological principles of Durkheim's theory are made clear by analyzing it by fundamental methodology and this prepares the grounds for criticizing it. It can be said that in the view of ontology, epistemology and anthropology, Durkheim's theory of functionalism has fallen into reductionism which made this theory open to serious criticisms.
چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
Title :نقد و بررسی زمینههای معرفتی و وجودی نظریهی کارکردگرایی دورکیم
Abstract:
نظریهی کارکردگرایی یکی از چند نظریهی کلاسیک در جامعهشناسی است که چارچوب روششناختی آن را امیل دورکیم پایهگذاری کرده و گسترهی آن از فرانسه به اروپا و آمریکا بسط یافته است. این مقاله نه تحلیلی ماهوی از نظریهی کارکردگرایی دورکیم، بلکه تحلیلی است از سنخ مباحث متاتئوریک که به سبک روش شناسی بنیادین علم به بررسی مبانی معرفت شناختی و وجودشناختی نظریه های علمی می پردازد. با تحلیل این نظریهی با روش شناسی بنیادین، مبانی هستیشناختی، انسانشناختی و معرفتشناختی نظریهی دورکیم و مسیر تولید آن را آشکار ساخته و از این طریق، زمینهی نقد و بررسی آن را فراهم آورده است. می توان گفت، نظریهی کارکردگرایی دورکیم از نظر هستی شناختی، معرفت شناختی و انسان شناختی دچار تقلیل گرایی شده است و این تقلیل گرایی آن را با نقدهای اساسی مواجه می سازد.
References:
- ابراهام، جي. اچ، خاستگاههاي جامعه شناسي، احمد كريمي، تهران، پاپيروس، 1368.
- استونز، راب، متفكران بزرگ جامعهشناسي، ترجمة مهرداد ميردامادي، تهران، مركز، 1379.
- اسكيدمور، ويليام، تفكر نظري در جامعهشناسي، ترجمه جمعي از مترجمين، قم، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي، 1385.
- اشلي، ديويد و ديگران، نظرية جامعه شناسي، اصول و مباني كلاسيك، ترجمه سيدعلياكبر ميرمهديحسيني، كرمان، دانشگاه باهنر كرمان، 1383.
- امزيان، محمد، روش تحقيق علوم اجتماعي، ترجمه عبدالقادر سواري، قم، پژوهشكده حوزه و دانشگاه، 1380.
- آزاد ارمكي، تقي، نظريههاي جامعهشناسي، تهران، سروش، 1386.
- بوريل، گيبسون و گارت مورگان، نظريههاي كلان جامعهشناسي و تجزيه و تحليل سازمان، ترجمه محمدتقي نوروزي، تهران، سمت و مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني، 1383.
- پارسانيا حميد، روششناسي انتقادي حكمت صدرايي، قم، كتاب فردا، 1389.
- تنهايي، حسين ابوالحسين، نظريههاي جامعه شناسي، مشهد، مرنديز، 1387.
- توسلي، غلامعباس، نظريههاي جامعهشناسي، تهران، سمت، 1386.
- جلائيپور، حميدرضا، نظريههاي متاخر جامعهشناسي، تهران، ني، 1387.
- جواديآملي، عبدالله، فطرت در قرآن، تنظيم و ويرايش محمدرضا مصطفيپور، قم، اسراء، 1379.
- دوركيم، اميل، خودكشي، ترجمه نادر سالارزاده اميري، تهران، دانشگاه علامه طباطبايي، 1373.
- ـــــ ، درباره تقسيم كار اجتماعي، ترجمه باقر پرهام، مركز، تهران، 1384.
- ـــــ ، فلسفه و جامعهشناسي، ترجمه فرحناز خمسهاي، تهران، مركز ايراني مطالعه فرهنگها، 1360.
- ديليني، تيم، نظريههاي كلاسيك جامعه شناسي، ترجمه بهرنگ صديقي، تهران، ني، 1387.
- ساعي، ايرج و ديگران، زندگي جامعه شناسان بزرگ، تهران، زرباف، 1385.
- سيدمن، استيون، كشاكش آرا در جامعه شناسي، ترجمه جليلي هادي، تهران، ني، 1386.
- فريزبي، ديويد و درك سه ير، جامعه، ترجمه احمد تدين و شهين احمدي، تهران، آران، 1374.
- فعالي، محمد تقي، درآمدي بر معرفتشناسي معاصر و ديني، قم، معارف، 1377.
- كرايب، يان، نظريههاي مدرن در جامعهشناسي از پارسونز تا هابرماس، ترجمه محبوبة مهاجر، تهران، سروش، 1378.
- ـــــ ، نظريه اجتماعي مدرن، ترجمه عباس مخبر، تهران، آگه، ١٣٨٩.
- ـــــ ، نظريههاي كلاسيك، ترجمه شهناز مسمي پرست، تهران، آگه، 1382.
- كوزر، ليوئيس، زندگي و انديشه بزرگان جامعهشناسي، ترجمه محسن ثلاثي، تهران، علمي، 1385.
- گيدنز، آنتوني، دوركم، ترجمه يوسفعلي اباذري، تهران، خوارزمي، 1363.
- له مان، جنيفر، ساخت شكني دوركيم، ترجمه شهنار مسمي پرست، تهران، ني، 1385.
- مصباح، محمدتقي، آموزش فلسفه، ج 1، تهران، چاپ و نشر بين الملل سازمان تبليغات، 1387.
- مطهري، مرتضي، مجموعه آثار، تهران، صدرا، 1374.
- نراقي، احسان، علوم اجتماعي و سير تكويني آن، تهران، فرزان، 1379.
- هميلتون، ملكلم، جامعهشناسي دين، ترجمه محسن ثلاثي، تهران، تبيان، 1377.
Cite this article:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
Moghadam, Saeid, Khan Mohammadi , Karim. (2026) A Critique of the Cognitive and Existential Contexts of Durkheim's Theory of Functionalism. Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 2(3), 85-112
Saeid Moghadam; Karim Khan Mohammadi ."A Critique of the Cognitive and Existential Contexts of Durkheim's Theory of Functionalism". Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 2, 3, 2026, 85-112
Moghadam, S, Khan Mohammadi , K.(2026) 'A Critique of the Cognitive and Existential Contexts of Durkheim's Theory of Functionalism', Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 2(3), pp. 85-112
