Descent Relation; a Cultural-Communicational Theory
Article Type:
Research
Writers:
Mohammad Taghi Karami / Assistant Professor of women study, Allamah Tabatabaei University / mt.karami@yahoo.com
✍️ Seyed abdolrasool Alamolhoda 
/ PhD Student of cultural policy making, research center of cultural and social studies / kpalamhoda@ihu.ac.ir
/ PhD Student of cultural policy making, research center of cultural and social studies / kpalamhoda@ihu.ac.irAbstract:
The life and social behavior of individuals and groups are influenced by the norms which determine the ought tos and ought not tos of social behavior and set normal cultural patterns. According to Islam, one of the main social communicative norms is chastity and Hijab. The main question of this paper is centred on the meaning and symbolic and behavioral aspects of chastity concerning verbal and non-verbal communications. Using a descriptive-analytical method, the paper seeks to delve into the connection of Islamic teachings about chastity with the knowledge of communication focusing on two theoretical principles of symbolic interaction and typology to achieve a deeper understanding of chastity on all levels of human communications, specially speaking, looking and behavior. Consequently, the fiqhi-communicative aspects of chastity in Islamic teachings are underlined and a new definition of descent communication is given. Thus, the paper suggests a theoretical principle for the communications in Islamic culture which makes the process of cultural policy-making on chastity easier issue.
Key words: chastity, fiqh, communication, human communications, descent communication.
چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
Title :ارتباط عفیفانه به مثابه نظریه ای فرهنگی ـ ارتباطی
Abstract:
زندگی و رفتار اجتماعی افراد و گروه ها بر اساس هنجارهایی شکل می گیرد که تعیین کنندهی بایدها و نبایدهای رفتار اجتماعی و ترسیم کنندهی الگوهای پذیرفته شده فرهنگی اند. یکی از مهم ترین هنجارهای ارتباطی در میان انسان ها از نگاه اسلام، عفاف و حجاب است. پرسش اصلی این مقاله بر ابعاد معنایی، نمادی و رفتاری عفاف با توجه به ارتباطات کلامی و غیرکلامی تمرکز دارد. با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی کوشیده ایم در پیوند میان آموزه های دین مبین اسلام دربارهی عفاف با دانش ارتباطات، و تمرکز بر دو مبنای نظری کنش متقابل نمادین و نشانه شناسی، به فهمی عمیق تر از وجود عفاف در همه مراتب ارتباطی انسان به ویژه کلام، نگاه و رفتار دست یابیم. در نتیجه، ابعاد فقهی ـ ارتباطی عفاف در آموزه های اسلامی کشف شد و تعریفی جدید از ارتباط عفیفانه به دست آمد. بدین ترتیب مبنایی نظری برای ارتباطات در فرهنگ اسلامی پیشنهاد داده ایم که سیاست گذاری های فرهنگی در موضوع عفاف را نیز تسهیل می کند.
References:
- نهجالبلاغه، 1378، ترجمة سيدجعفر شهيدي، تهران، انتشارات علمي و فرهنگي.
- ابنمنظور، محمدبن مكرم، 1414ق، لسان العرب، چ سوم، بيروت، دار صادر.
- انگلس، فريدريك، 1385، خاستگاه خانواده، مالكيت خصوصي و دولت، ترجمة خسرو پارسا، تهران، ديگر.
- ايمان، محمدتقي، 1388، مباني پارادايمي روشهاي تحقيق كمي و كيفي در علوم انساني، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
- باهنر، ناصر و سيدعبدالرسول علمالهدي، 1392، «هنجارهاي عفاف و حجاب اسلامي در سيما و سينما: تحليل تطبيقي سياستها»، مطالعات فرهنگـ ارتباطات، ش 21، ص55-79.
- بركو، ري ام و همكاران، 1386، مديريت ارتباطات، ترجمة سيدمحمد اعرابي و داود ايزدي، تهران، دفتر پژوهشهاي فرهنگي.
- بليك، ريد و اوين هارولدسن، 1378، طبقهبندي مفاهيم در ارتباطات، ترجمة مسعود اوحدي، تهران، سروش.
- پاكنژاد، رضا، 1361، اولين دانشگاه و آخرين پيامبر، تهران: كتابفروشي اسلاميه.
- پاينده، ابوالقاسم، 1382، نهجالفصاحه، چ جهارم، تهران، دنياي دانش.
- پسنديده، عباس، 1383، پژوهشي در فرهنگ حيا، قم، دارالحديث.
- تميمي آمدي، عبدالواحد، 1366، تصنيف غرر الحكم و درر الكلم، قم، دفتر تبليغات اسلامي.
- حر عاملى، 1409ق، وسائلالشيعة، قم، مؤسسه آلالبيت.
- حراني، حسنبن شعبه، 1404ق، تحفالعقول، قم، جامعه مدرسين.
- خرمشاهى، بهاءالدين و مسعود انصارى، 1376، پيام پيامبر، تهران، منفرد.
- دفلور، ملوين و دنيست اورت اي، 1383، شناخت ارتباطات جمعي، ترجمة سيروس مرادي، تهران، دانشكده صدا و سيما.
- دهخدا، علياكبر، 1341، لغتنامه دهخدا، تهران، دانشگاه تهران.
- راغب اصفهانى، حسينبن محمد، 1412ق، المفردات في غريب القرآن، بيروت، دارالعلم.
- رشكياني، مهدي، 1393، عفاف و برنامههاي نمايشي رسانه، قم، صداوسيماي جمهوري اسلامي ايران، مركز پژوهشهاي اسلامي.
- سيدبن قطب بن ابراهيم شاذلي، 1412ق، فى ظلال القرآن، چ هفدهم، بيروت، دارالشروق.
- شعيري، تاجالدين، 1405ق، جامعالأخبار، قم، رضى.
- شليت، وندي و نانسي لي دموس، 1388، دختران به عفاف روي ميآورند، ترجمة سمانه مدني و پريساپور علمداري، چ دوم، تهران، معارف.
- طباطبايى، سيدمحمدحسين، 1417ق، الميزان فى تفسير القرآن، چ پنجم، قم، جامعه مدرسين.
- طريحى، فخرالدين، 1375، مجمعالبحرين، چ سوم، تهران، كتابفروشي مرتضوي.
- عروسى حويزى، عبدعلى بن جمعه، 1415ق، تفسير نور الثقلين، چ چهارم، قم، اسماعيليان.
- علمالهدي، سيدعبدالرسول، 1391، ارتباط عفيفانه در تلويزيون و سينما، تهران، دانشگاه امام صادق.
- فرويد، زيگموند، 1363، روانشناسي، ترجمة مهدي افشار، تهران، كاويان.
- فياض، ابراهيم، 1381، تعامل دين، فرهنگ و ارتباطات بر پايه مكتب توليد و مبادله معنا، پاياننامه دكتري فرهنگ و ارتباطات، تهران، دانشگاه امام صادق.
- فيسك، جان، 1386، درآمدي بر مطالعات ارتباطي، ترجمة مهدي غبرايي، تهران، دفتر مطالعات و توسعه رسانهها.
- قرشى، سيدعلىاكبر، 1371، قاموس قرآن، چ ششم، تهران، دارالكتبالاسلامية.
- كلينى، محمدبن يعقوب، 1365، كافي، تهران، دار الكتب الإسلامية.
- مجلسى، محمدباقر، 1404ق، بحارالأنوار، بيروت، مؤسسة الوفاء.
- محسنيانراد، مهدي، 1382، ارتباطشناسي، چ پنجم، تهران، سروش.
- مصطفوى، حسن، 1360، التحقيق في كلمات القرآن الكريم، تهران، بنگاه ترجمه و نشر كتاب.
- ـــــ ، 1372، اخلاق جنسي در اسلام و جهان غرب، چ هفتم، تهران، صدرا.
- مطهرى، مرتضي، 1373، مسئله حجاب، تهران، صدرا.
- معصومي، مسعود، 1386، احكام روابط زن و مرد و مسائل اجتماعي آنان، چ سي و هشتم، قم، بوستان كتاب.
- معين، محمد، 1363، فرهنگ فارسي، تهران، اميركبير.
- نراقى، ملااحمد، 1377، معراجالسعادة، تهران، دهقان.
- نراقى، ملامحمدمهدى، 1377، علم اخلاق اسلامى، ترجمة سيدجلالالدين مجتبوى، چ جهارم، تهران، حكمت.
- ورام ابن ابى فراس، بيتا، تنبيه الخواطر، قم، مكتبه فقيه.
- Blumer, Herbert, 1969, Symbolic Interactionism: Perspective and Method, Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.
- Blumer, Herbert, 1969, Symbolic Interactionism: Perspective and Method, Englewood Cliffs, NJ: Prentice-Hall.
- Craig, Rabert T, 1999, Communication Theory as a Field. Communication theory, nine: two, 119-161.
- Craig, Robert T, & Heidi L, Muller, 2007, Theorizing Communication Readings Across Traditions, Los Angeles: sage publications.
- Eadie, William F, 2009, “Communication as A Field and as A Discipline” in 21st Century Communication A Refrence Handbook, William F. Eadie (Ed), San Diego State University.
- Heinz, betina, 2009, “Sexual Orientation” in 21st Century Communication A Refrence Handbook, William F. Eadie (Ed), San Diego State University.
- Kateb, George, 2010, Human Dignity, harvard university press.
- Pearce, Kevin J, 2009, "Media and Mass Communication Theories." Encyclopedia of Communication Theory, SAGE Publications.<http: // www. Sage – ereference, com/ communicationtheory/ Article_n231.html>.
- Sloop, John M, 2009, “Queer Approaches to Communication” in 21st Century Communication A Refrence Handbook, William F. Eadie (Ed), San Diego State University.
- West, Richard L, & Lynn H. Turner, 2000, Introducing Communication Theory: Analysis and Application, New York: McGraw-Hill.
- Wood, Julia T, 2009, “Gender” in 21st Century Communication A Refrence Handbook, William F. Eadie (Ed), San Diego State University.
Cite this article:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
Karami , Mohammad Taghi, Alamolhoda , Seyed abdolrasool. (2026) Descent Relation; a Cultural-Communicational Theory. Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 6(3), 27-48
Mohammad Taghi Karami ; Seyed abdolrasool Alamolhoda ."Descent Relation; a Cultural-Communicational Theory". Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 6, 3, 2026, 27-48
Karami , M, Alamolhoda , S.(2026) 'Descent Relation; a Cultural-Communicational Theory', Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 6(3), pp. 27-48
