Pages:
95-114
Receive Date: 2026/07/01
Accept Date: 2026/07/01
Abstract:
Human beings possess an innate fondness for children; however, even in the 21st century, infanticide is perpetrated for motivations that occasionally resemble those of pre-Islamic Arabs. This study seeks to uncover the specific roots of such behaviors, categorized under female infanticide, infanticide, and abortion. Its objective is to analyze and critique these motivations through the lens of Qur'anic verses and narrations. Employing a library-based method for data collection and a descriptive-analytical-exegetical approach, the research findings indicate that: 1. Misguided beliefs, such as considering daughters creations of Satan or harboring misplaced protective jealousy motivated female infanticide in the pre-Islamic era; 2. The belief that parents are the sole providers for children led to infanticide under conditions of poverty; 3. In contemporary society, the desire to limit family size, occurrences of unwanted pregnancy, and the belief in bodily autonomy are the primary and recurrent motivations for abortion; 4. Poverty is a common causal factor for both infanticide in the pre-Islamic era and abortion in the modern world. These results demonstrate that, despite differences between the two historical periods, certain underlying commonalities persist.
چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
Title :بررسی انتقادی انگیزههای فرزندکشی جاهلی و سقط جنین مدرن بر پایة آیات قرآن و روایات
Abstract:
انسان فطرتاً فرزنددوست است، اما حتی در قرن 21، کسانی با انگیزههایی گاه مشابه با انگیزههای اعراب جاهلی، فرزندکشی میکنند. این رفتار که تحت سه عنوان دخترکشی، فرزندکشی و سقط جنین جای میگیرد، ریشههای خاصی دارد که این پژوهش به دنبال کشف آنهاست. هدف تحلیل و نقد این انگیزهها از طریق آیات و روایات است. این پژوهش در گردآوری اطلاعات از شیوة کتابخانهای و در پردازش، از روش توصیفی ـ تحلیلی ـ تفسیری استفاده کرده است. یافتههای پژوهش حاکی است: 1. باورهای کژکار از قبیل اینکه دختران آفریدگان شیطاناند یا غیرت بیجا نسبت به دختران، موجب دخترکشی در جاهلیت میشدند؛ 2. باور به روزیرسان بودن والدین برای فرزندان، به فرزندکشی در شرایط فقر میانجامید؛ 3. امروزه تمایل به تحدید فرزندان، بارداریهای ناخواسته و باور به حق مدیریت بدن، انگیزههای اصلی و پرتکرار سقط جنیناند؛ 4. فقر علت مشترک فرزندکشی در عصر جاهلیت و سقط جنین در دنیای مدرن است. این نتایج نشان میدهد که گرچه تفاوتهایی میان دو دوره وجود دارد، اما زمینههای مشترکی همچنان استمرار یافتهاند.
References:
- قرآن کریم.
- ابنبابویه، محمد بن علی (1413ق). من لا یحضره الفقیه. قم: دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعة مدرسین حوزة علمیة قم.
- ابنعاشور، محمدطاهر (1420ق). تفسیر التحریر و التنویر المعروف بتفسیر ابنعاشور. بیروت: مؤسسة التاریخ العربی.
- اکوایران: تصویر اقتصاد ایران (1403). مصائب سقط جنین در ایران؛ از سقط در خانه با 30 میلیون تا خطر مرگ. در: https://ecoiran.com/176/68278.
- پاینده، ابوالقاسم (1382). نهج الفصاحه (مجموعه کلمات قصار حضرت رسول). تهران: دنیای دانش.
- چراغی کوتیانی، اسماعیل (1397). بحران خاموش: واکاوی جامعهشناختی علل فرهنگی اجتماعی کاهش باروری در ایران. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی.
- چینیچیان، مریم و دیگران (1386). مطالعة کیفی دلایل انجام سقط جنین عمدی در ایران. پایش، 6(3)، 219ـ232.
- حسنزاده، عاطفه (1400). ﺑﺮرﺳﯽ ﻋﻠﻞ ﺳﻘﻂ ﺟﻨﯿﻦ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﺗﻬﺪﯾﺪی ﺑﺮ اﻣﻨﯿﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ (ﻣﻄﺎلعة ﻣﯿﺪاﻧﯽ: ﺷﻬﺮﺳﺘﺎن ﻗﻢ). علوم انسانی و اسلامی در هزارة سوم. 2(1)، 269ـ278.
- دهخدا، علیاکبر (1377). لغتنامه. تهران: دانشگاه تهران.
- راغب اصفهانی، حسین بن محمد (1420ق). محاضرات الأدباء و محاورات الشعراء و البلغاء. بیروت: شرکة دار الأرقم بن أبی الأرقم.
- زمخشری، محمود بن عمر (1407ق). الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل و عیون الأقاویل فی وجوه التأویل. بیروت: دار الکتاب العربی.
- سقای بیریا، محمدجواد (1403). درآمدی بر فلسفة فرزندآوری در آیات و روایات. قم: مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی و دبیرخانة حمایت از طرحهای پژوهشی.
- شریشی، احمد بن عبدالمؤمن (1427ق). شرح مقامات تحریری. بیروت: دار الکتب العلمیه.
- شیخی، محمدتقی (1380). مبانی و مفاهیم جمعیتشناسی. تهران: انتشار.
- صادقیان کاخکی، غلامرضا (1394). کارکـردهای افزایـش جـمعیـت از منظر قرآن کریم و روایات. مشهد: دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم.
- طباطبائی، سیدمحمدحسین (1390ق). المیزان فی تفسیر القرآن. بیروت: مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
- طبرسی، فضل بن حسن (1372). مجمع البیان فی تفسیر القرآن. تهران: ناصرخسرو.
- عطار نیشابوری، بهناز (1376). بررسی علل و انگیزههای سقط عمدی جنین در استان کردستان. رسالة دکتری پزشکی. کردستان: دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی کردستان.
- فخر رازی، محمد بن عمر (1420ق). التفسیر الکبیر (مفاتیح الغیب). بیروت: دار احیاء التراث العربی.
- فراهیدی، خلیل بن احمد (1409ق). کتاب العین. قم: هجرت.
- فرداد، طوبی (1402). فرزندکشی قبل از اسلام در جزیرة العرب از منظر قرآن و متون تاریخی. حبل المتین، 11(42)، 26ـ49.
- فرزندکشی در آیین جاهلی: تفسیر قرآن مجید (۱۳۵۷). درسهایی از مکتب اسلام، ۱۸(۱۲)، ۷ـ9.
- فرزندکشی (تفسیر) (1358). درسهایی از مکتب اسلام، 19(1)، 6ـ10.
- قمی، علی بن ابراهیم (1363). تفسیر القمی. قم: دار الکتاب.
- کاظمی، سودابه (1403). رئیس انجمن متخصصان زنان و زایمان: سالانه بیش از ۵۰۰ هزار سقط جنین در کشور رخ میدهد. خبرگزاری جمهوری اسلامی. www.irna.ir/news/85700653.
- کلینی، محمد بن یعقوب (1407ق). کافی. قم: دار الکتب الاسلامیه.
- گاردنر، ویلیام (1386). جنگ علیه خانواده. برگردان، تلخیص و تدوین معصومه محمدی. قم: دفتر مطالعات و تحقیقات زنان.
- گودرزی، فرامرز (1374). پزشکی قانونی. تهران: انیشتین.
- مراغی، احمد مصطفی (بیتا). تفسیر المراغی. بیروت: دار الفکر.
- معموری، علی و خوشسخن مظفر، زهرا (1389). بررسی تاریخی جایگاه زن در جاهلیت و قرآن با توجه به آیة ضرب. پژوهشنامة علوم و معارف قرآن، 1(6)، 73ـ94.
- مکارم شیرازی، ناصر و دیگران (1371). تفسیر نمونه. تهران: دار الکتب الاسلامیه.
- نصیری، محمد و زارعکار، حسین (1396). تحلیل جامعهشناختی مسئلة زندهبهگور کردن دختران در جزیرة العرب عصر جاهلی. پژوهشهای تاریخی ایران و اسلام، 11(20)، 227ـ244.
References:
- Beumer, Wieke Y. et al. (2025). Motivations for Abortion or Continuation of an Unwanted Pregnancy: A Scoping Review of the Global Literature. Perspectives on Sexual and Reproductive Health, 57(1), 45-62.
Cite this article:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
Saqqay-i Biria, Mohammad Javad, Cheraghi Kotiani , Esmaeeil. (2026) A Critical Analysis of the Motivations for Infanticide in the Pre-Islamic Era and Modern Abortion Based on Qur'anic Verses and Narrations. Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 16(4), 95-114 https://doi.org/10.22034/marefatefarhangi.2025.5002298.
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
Mohammad Javad Saqqay-i Biria; Esmaeeil Cheraghi Kotiani ."A Critical Analysis of the Motivations for Infanticide in the Pre-Islamic Era and Modern Abortion Based on Qur'anic Verses and Narrations". Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 16, 4, 2026, 95-114
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
Saqqay-i Biria, M, Cheraghi Kotiani , E.(2026) 'A Critical Analysis of the Motivations for Infanticide in the Pre-Islamic Era and Modern Abortion Based on Qur'anic Verses and Narrations', Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 16(4), pp. 95-114
APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER
Saqqay-i Biria, M, Cheraghi Kotiani , E. A Critical Analysis of the Motivations for Infanticide in the Pre-Islamic Era and Modern Abortion Based on Qur'anic Verses and Narrations. Ma`rifat-e Farhangi Ejtemai, 2026; 16(4): 95-114