واكاوي نقش مباني در توليد علم ديني

عدم نمايش در فروشگاه: 
نمايش در فروشگاه

سال دوازدهم، شماره اول، پياپي 45، زمستان 1399

سيد‌محمود نبويان / دانشيار گروه فلسفه مؤسسة آموزشي پژوهشي امام خميني ره
محمد فولادي / دانشيار گروه جامعه‌شناسي مؤسسة آموزشي پژوهشي امام خميني ره
* فرشته نورعليزاده / عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامي واحد ميانه    nouralizadeh.f@gmail.com
دريافت: 06/06/1399 ـ پذيرش: 15/10/1399
چكيده
علم مؤلفه‌هاي گوناگوني از جمله مباني، موضوع‌، مسائل‌، روش و هدف دارد که اسلامي‌سازي آن، مستلزم تغيير در اين مؤلفه‌هاست. اين پژوهش با رويكرد تحليلي و روش توصيفي درصدد پاسخ به اين پرسش است که مباني معرفت‌شناسانه‌، هستي‌شناسانه‌، انسان‌شناسانه و ارزش‌شناسانه، چه نقشي در توليد علم و علم ديني دارند؟ معرفت يقيني، با استفاده از ابزارهاي مختلف علم، از جمله وحي، ممکن است. مي‌توان از آموزه‌هاي وحياني به‌عنوان روش و منبع خطاناپذير در توليد علم بهره جست. همچنين با توجه به احسن بودن نظام خلقت و غايتمندي آن در انديشة ديني‌، در توليد علم صرفاً به جنبه‌ها و علل مادي جهان توجه نمي‌شود؛ بلکه عنايت به همة علل، از جمله علت فاعلي و غايي جهان‌، به ارائة تبيين‌ها و راه‌حل‌هاي جامع در به سعادت رسيدن انسان مي‌انجامد. در انسان‌شناسي ديني، انسان موجودي داراي دو ساحت مادي و روحاني است؛ اما هويت او به بعد روحاني اوست. از‌اين‌رو موضوع علم‌، انسان داراي روح ملکوتي است و غايت آن‌، زمينه‌سازي براي تحقق انسان متعالي خواهد بود. سرانجام در حوزة ارزش‌شناسي‌، ارزش‌ها مدرکات اعتباري‌اند که با واقعيات عالم خارج در ارتباط‌اند و مي‌توانند در انگيزة عالم و انتخاب موضوع علم و تعيين هدف و به‌عنوان بخشي از قرائن، در تعين نظريه‌هاي علمي نقش داشته باشند.
كليدواژه‌ها: علم‌‌ديني‌، معرفت‌شناسي‌، هستي‌شناسي‌، انسان‌شناسي‌، ارزش‌شناسي.


 

سال انتشار: 
1399
شماره مجله: 
45
شماره صفحه: 
39