ارزيابي انتقادي مباني معرفتي تبارشناسي فوكو از منظر حكمت صدرايي

سال هفتم، شماره سوم، پياپي 27، تابستان 1395

حسن عبدي / استاديار دانشگاه باقرالعلوم عليه السلام

رمضانعلي فاضل / كارشناسي ارشد فلسفة علوم اجتماعي مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره

                                                                                                                                    a.fazel124@gmail.com

دريافت: 26/3/1394 ـ پذيرش: 14/9/1394

چكيده

تبارشناسي ميشل فوکو، با تکيه بر مباني معرفتي ويژة خود، نظريه است كه هدفمندي و جهت‌دار بودن ذاتي را نفي مي‌کند. مهم‌ترين مباني معرفتي آن را نام‌انگاري، قدرت‏محوري، باور به تصادف، برساخت‏گرايي، تاريخي‏نگري، نسبي دانستن فهم و حقيقت، انسجام‏گرايي در توجيه شناخت تشکيل مي‏دهد. اين مباني معرفتي، بر پاية اصول حکمت صدرايي قابل ارزيابي انتقادي است؛ اصولي مانند اصل واقعيت، تقسيم وجود به مستقل و رابط، اصل عليت، وحدت نظام هستي و هدفمندي آن، وجود سنت‏هاي الهي در تدبير جوامع و تاريخ، وجود حقايقي ثابت، امکان شناخت مطلق و يقيني، مبناگرايي در توجيه شناخت، واقع‏نمايي شناخت، دو ساحتي بودن انسان، اصالت روح انسان، آگاهي، اراده و هدف‏مندي انسان، فطرت مشترک انسان‏ها، معتبر بودن روش‏هاي تجربي، عقلي و شهودي.

کليدواژه‌ها: ميشل فوکو، مباني معرفتي، تبارشناسي، ارزيابي انتقادي، حکمت صدرايي.