TY - JOUR ID - 5003649 TI - پیدایی فرم «دست به دست کردن» در قلمرو علم در ایران: تحلیل تاریخی تاثیرپذیری علم از اخلاق دلالی در فرهنگ ایرانی JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 13 LA - fa SN - 2008-8582 AU - , AD - AU - ghanizadeh, mostafa AD - Y1 - 2027 PY - 2027 VL - 18 IS - 3 SP - EP - KW - قلمرو علم KW - قاجاريه KW - دلالي KW - فرم دست به دست كردن KW - زيمل KW - انتقال علمي DO - 10.22034/marefatefarhangi.2026.5003649 AB - وضعیت نهاد علم در ایران تابعی از وضعیت کلی تر جامعه ایران از جمله متاثر از اخلاق اجتماعی ایرانیان است. مدعای کلی مقاله این است که دلالی بعنوان یکی از مهمترین خلقیات فرهنگی ایرانیان که بدواً خاستگاه اقتصادی دارد اما به دیگر حوزه های اجتماعی از جمله حوزه علم نیز تسری یافته است. این مقاله با اتکا به نظریه فرم زیمل، و بر اساس شواهد و منابع تاریخی تحولات نهاد علم جدید در ایران، و اسناد و خاطرات دانشمندان، و گزارش ها پژوهشی و آمارهای رسمی حوزه علم، نشان می دهد که از ابتدای ورود علم جدید به ایران، شکلی از دلالی در قلمرو علم شکل گرفته و آنچه می توان از آن به «فرم دست به دست کردن» یاد کرد به فرم اصلی چارچوب شکل دهنده ذهنیت و کنش اعضای اجتماع علمی در ایران بدل شده است. بر اساس این فرم، اعضای اجتمای علمی آنچه از یافته های دانشمندان قبلی به ایشان رسیده را بدون هرگونه ارزش افزوده به افراد بعدی صرفاً «دست به دست» کرده، و بابت همین جابجاییِ بی ارزش افزودة و فاقد نوآوری و اجتهاد علمی، در سازوکارهای درونی اجتماع علمی، سود و پاداش دریافت می کنند. UR - https://marefatefarhangi.nashriyat.ir/node/5003649 L1 - ER -