مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت فرهنگی اجتماعی 2008-8582 17 2 2026 05 05 برساخت هویت فردی در پرتو سینمای غایت‌محور 125 149 5002912 10.22034/marefatefarhangi.2026.5002912 FA محمدعلی محیطی اردکان دانشیار ـ فلسفه اسلامی ـ مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) 0000-0003-3347-8839 محمدحسین حق جو 0009-0002-7183-4558 Journal Article 2025 10 22 The objective mechanism of the influence of "religious art" from the axiological perspective of "divine proximity (qurb)" on the construction of personal identity, as a neglected link, constitutes the focal point of this inquiry. Using an analytical-descriptive method, this research seeks to answer the question: How does teleological cinema shape the identity of the audience across various dimensions? The findings indicate that cinematic works aligned with the goal of divine proximity affect personal identity through two distinct yet synergistic pathways: 1. At the conscious level, through processes of identification and the reinforcement of critical faculty; 2. At the unconscious level, through meaningful imagery that gradually directs the intellectual system and lifestyle of the audience. This study concludes that attending to these dual mechanisms not only completes the theory of religious art but also provides an effective strategy for directing cinematic productions toward the development of the audience's character and the building of a virtuous society. سازوکار عینی تأثیر هنر دینی از نگاه ارزش شناسانة «قرب الهی» در بر ساخت هویت فردی به عنوان یک حلقة مغفول، کانون توجه است. این پژوهش با روش تحلیلی-توصیفی در پی پاسخ به این پرسش است که سینمای غایت‌محورِ منطبق با آرای ایشان، چگونه هویت مخاطب را در ساحت‌های مختلف شکل می‌دهد. یافته‌ ها نشان می‌ دهد آثار سینمایی همسو با غایت قرب الهی، از دو مسیر مجزا و هم‌افزا بر هویت فرد اثر می‌گذارند: ۱. در سطح خودآگاه از طریق فرآیندهای هم ذات‌ پنداری و تقویت قوة نقادی، ۲. در سطح ناخودآگاه از طریق تصویر سازی‌ های معنادار که به تدریج منظومة فکری و سبک زندگی مخاطب را جهت‌دهی می‌ کنند. این مطالعه نتیجه می‌ گیرد که توجه به این مکانیزم‌ های دوگانه، نه تنها نظریه هنر دینی را تکمیل می‌ کند، بلکه راهبرد مؤثری برای جهت‌ دهی به تولیدات سینمایی در راستای بالندگی شخصیت مخاطب و ساختن جامعه‌ای فاضله خواهد بود. https://marefatefarhangi.nashriyat.ir/sites/marefatefarhangi.nashriyat.ir/files/article-files/5002912-1785301968.pdf