مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) 2026 07 23 تدوین مدل مفهومی نقش مادری در منابع اسلامی و روایی سنجی آن 5002076 FA فاطمه رفیعی مقدم 0009-0006-1684-4357 حمید رفیعی هنر استادیار - پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی 0000-0003-0614-3435 علی ابوترابی استادیار 000900032796090 Journal Article 2025 05 09 هدف پژوهش حاضر تدوین مدل مفهومی نقش مادری در منابع اسلامی و روایی سنجی آن می‌باشد. روش پژوهش ترکیبی(کیفی و کمی) است. در مرحله تدوین مدل، با استفاده از تحلیل محتوای کیفی سیه و شانون(2005) به شیوه عرفی و قراردادی، محتوای به دست آمده طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی، تحلیل گردید. در مرحله کدگذاری باز 72 کد، در کدگذاری محوری مرحله اول 28 کد، در کدگذاری محوری مرحله دوم 11 کد و 4 کد انتخابی به عنوان مقوله عمده و یک کد مقوله هسته شناسایی شد. سپس با استفاده از روش توصیفی دلفی، شاخص روایی محتوایی مدل بر اساس نظر 10 کارشناس به روش نمونه‌گیری هدفمند سنجیده شد. یافته‌های پژوهش نشان داد که نقش مادری در منابع اسلامی دارای سه مولّفه (متولّد کردن، مراقبت و نگهداری، تربیت)، سه نوع عوامل و زمینه ها (عوامل و زمینه¬های جسمانی، عوامل و زمینه¬های روان‌شناختی، عوامل و زمینه¬های زوجیتی)، سه اصل (تعادل در ایفای نقش مادری کنار سایر نقش‌ها، خداگرایی در ایفای نقش مادری، لزوم افزایش شایستگی مادر) و دو نوع پیامد(پیامدهای ناظر به مادر، پیامدهای ناظر به جامعه) می‌باشد. همچنین در بررسی روایی مدل، شاخص روایی محتوایی مدل، مطلوب ارزیابی گردید.(CVI = 0.98)