مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت فرهنگی اجتماعی 2008-8582 15 2 2024 03 20 نقش حوزة علمية قم در پژوهش‌‌هاى تاريخ اجتماعى و سبک زندگى شيعيان 89 103 5000579 10.22034/marefatefarhangi.2024.5000579 FA محمدجواد یاوری سرتختی استادیار - گروه تاریخ دانشگاه باقرالعلوم (علیه السلام) 0009-0001-7738-8002 Journal Article 2024 02 20 With the emergence of the new subject of "social history and lifestyle" in the West and the East, Iranian writers and researchers also studied the social history of the Iranian people, which resulted in good works. The research topics in this area were clear to some extent and the researchers paid attention to some parts of this history focusing on the social life of people. The lack of this type of research in the field of social history and lifestyle of Ahl al-Bayt and Shiites was noticed by the students of the field, and using the structure of studies on social history and Islamic lifestyle, some treatises were compiled in this regard. The result of such studies led to the addition of four units of social history of Shiites to the curriculum of the specialized centers of the Qom seminary in the field of Shia history. In other educational and research institutions of religious sciences, special attention was paid to the course of social history at MA and PhD programs, and finally, in addition to expert training, the students of the Qom's seminary wrote books, articles or master's and doctoral theses with the title “The social history of the Shia” and took an effective step in introducing their customs, symbols, lifestyle, relationships and social systems. با مطرح شدن موضوع جدیدى به نام تاریخ اجتماعى و سبک زندگى در غرب و شرق، نویسندگان و محققان ایرانى نیز مسئله تاریخ اجتماعى مردم ایران را مورد بررسى قرار دادند که آثار پربارى درپى داشت. در این مسیر، تا حدودى سرفصل‌هاى تحقیقات روشن بود و محققان به گوشه‌هایى از این تاریخ که در محور زندگى اجتماعى مردم بود، اهتمام ورزیدند. در میان طلاب حوزه نیز این خلأ مورد توجه قرار گرفت که با کمک از ساختار مطالعات تاریخى اجتماعى و سبک‌زندگى اسلامی، رساله‌هایى درخصوص کلیات بحث تاریخ اجتماعى و سبک‌زندگى اهل‌بیت (ع) و شیعیان تدوین گردد. نتیجه این تحقیقات و ضرورت آن حتى منجر به این امر گردید که در مراکز تخصصى حوزۀ علمیۀ قم در رشته تاریخ تشیع 4 واحد به تاریخ اجتماعى شیعیان اختصاص یابد. در دیگر مؤسسات آموزشى و پژوهشى نیز که اختصاص به طلاب علوم دینى داشت، در مقطع ارشد و دکترى به درس تاریخ اجتماعى توجه خاصى گردید و درنهایت افزون‌بر تربیت متخصص، طلاب حوزۀ علمیۀ قم با نگارش کتاب‌ها یا مقالات یا رساله‌هاى ارشد و دکترى با عنوان تاریخ اجتماعى شیعیان، گام مؤثرى را براى معرفى آداب و رسوم، نمادها، سبک‌زندگی، روابط و نظام‌هاى اجتماعى آنان برداشتند. https://marefatefarhangi.nashriyat.ir/sites/marefatefarhangi.nashriyat.ir/files/article-files/5000579-1715595392.pdf