مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت فرهنگی اجتماعی 2008-8582 8 2 2017 04 28 واکاوی مؤلفه های رویکرد انتقادی و آسیب شناسی فرهنگی به علوم انسانی– اجتماعی؛ از دیدگاه رهبر انقلاب اسلامی 31 54 301 FA ایمان عرفان منش دکتری - دکتری تخصصی جامعه شناسی فرهنگی از دانشگاه تهران - دبیر کمیسیون علوم اجتماعی شورای برنامه ریزی و گسترش آموزش عالی(شورای عالی انقلاب فرهنگی/وزارت عتف) غلامرضا جمشیدیها استاد - گروه علوم اجتماعی اسلامی دانشگاه تهران Journal Article 2016 12 06 During the recent decades in the Islamic countries, confronting with western human sciences resulted in generating a number of theories around adopting a pattern for transforming these sciences. Fundamentally, adopting an effective strategy against the interests of cultural colonialism and scientific dominance of western countries requires analysis of the injurious dimensions in current human sciences. In this regard, the supreme leader of the Islamic Revolution Ayatollah Sayyid Ali Khamenei in three recent decades has expressed considerable statements concerning human sciences that can be discovered and articulated those in the format of the cultural pathology approach. In this article, applying documentary research method and using the martyr Morteza Motahhari’s analytic-theoretical attitude regarding conceptual and theoretical relationship among human sciences, culture, and religion, researchers seek to regularize two main axes of that pathological approach, as follow: 1- human sciences as the arena of influence of world views and the west’s cultural invasion have been systematically regarded according to the relation of social system with human sciences. 2- The cultural-critical pattern against the western human sciences, which has requirements for cultural scientific orientation, has been exploited. طی دهه های اخیر، مواجهۀ کشورهای اسلامی با علوم انسانی غرب موجب شکل گیری نظریاتی پیرامون اتخاذ الگویی برای ایجاد تحول در این علوم گردید. راهبرد متناسب در قبال منافع استعمار فرهنگی و سلطۀ علمی کشورهای غربی، نیازمند واکاوی ابعاد آسیب زای فرهنگی علوم انسانی کنونی است. براین اساس، رهبر انقلاب اسلامی در سه دهۀ اخیر، بیانات قابل تأملی دربارۀ علوم انسانی مطرح کرده اند که می توان آنها را در قالب رویکرد انتقادی و آسیب شناسی فرهنگی کشف و صورت بندی کرد. این مقاله، تلاش می کند با روش پژوهش اسنادی و رهیافت تحلیلی- نظری شهید مطهری دربارۀ ارتباط مفهومی و نظری میان علوم انسانی، فرهنگ و دین، دو محور اساسی از آن رویکرد آسیب شناسانه را تدوین نمایند: 1. بر اساس نگرشی مجموعه ای نسبت به رابطۀ نظام اجتماعی با علوم انسانی- اجتماعی، این علوم به عنوان عرصۀ نفوذ جهان بینی ها و تهاجم فرهنگی غرب نگریسته شده است؛ 2. الگوی فرهنگی انتقادی در رویارویی با علوم انسانی غرب، که حاوی ملزوماتی برای جهت گیری علمی فرهنگی به شمار می رود، استخراج شده است. https://marefatefarhangi.nashriyat.ir/sites/marefatefarhangi.nashriyat.ir/files/article-files/2_9.pdf